Heemkunde Vlaams-Brabant
GESCHIEDENIS
Heemkunde Vlaams-Brabant |
|
De geschiedenis van Heemkunde Vlaams-Brabant |
|
Dr. Henri Vannoppen |
|
|
Vier scharnieren: 1941; 1963; 1970 en 2001 In 1941 werd te Brussel het Verbond voor Heemkunde opgericht, in 1963 volgde de gouw Antwerpen-Vlaams-Brabant . In 1970 werd te Keerbergen de gouw Vlaams-Brabant gesticht. Deze gouw richtte zich tot de kringen van Vlaams-Brabant en het Brussels Gewest.De heemkring ‘De Botermolen’ uit Keerbergen trad op als gastheer. Op de stichtingsvergadering waren aanwezig: Martin De Nil uit Perk, Maurice Dodion uit Muizen, Jozef Geeraerts uit Liedekerke, Pierre Gillemot uit Rijmenam, Pieter Vande Velde uit Keerbergen, Adriaan Van Overbeek uit Keerbergen, Lucien Van Steenwinckel uit Perk, Hendrik Wouters uit Keerbergen, Frans Van Bellingen uit Jette, Flor De Smedt uit Asse en Gilbert Romeyns uit Sint-Martens-Bodegem. Het eerste bestuur in 1970 omvatte: voorzitter Frans Van Bellingen, ondervoorzitter Adriaan Van Overbeek, secretaris Gilbert Romeyns, penningmeester Flor De Smedt, beheerders Graaf Daniël de Ribaucourt, Pieter Gillemot en Maurice Dodion. De koepelorganisatie kreeg een VZW-statuut. In 1987 werd het volgende bestuur verkozen: voorzitter Frans Van Bellingen, ondervoorzitter dr. Henri Vannoppen, secretaris Eddy Gezel, penningmeester Luc Van Eeckhoudt, bestuursleden E.P. Frans Claes, Graaf Daniël de Ribaucourt, Florent De Smedt, Albert Vandenbosch, Jean-Pierre Vander Kelen, Lieve Beullens en Colette Vanderbeken. Na het overlijden van voorzitter Frans Van Bellingen in 1995, werd het bestuur tijdelijk herschikt op 24 februari 1996:voorzitter Maurits Wynants, ondervoorzitter Colette Vanderbeken, secretaris Gust Vandegoor, penningmeester Gunther Van Brabant, beheerders E.P. Frans Claes, Lieve Beullens, Luc Van Eeckhoudt, dr. Henri Vannoppen en Graaf Daniël de Ribaucourt. Nieuwe statuten werden opgemaakt op 3 oktober 1997. Drie voorzitters volgden elkaar op: Frans Van Bellingen (1970- 1995), die op 22 juni 1995 overleed, Maurits Wynants (1995 -2000) en Colette Vanderbeken (sedert 2000). Twee Vlaams-Brabanders waren ook nationaal voorzitter van het Verbond voor Heemkunde : Dr. Henri Vannoppen van 1991 tot 1994 en Guy Ballet van 1994 tot 2000. In 2001 werd het Verbond voor Heemkunde omgevormd tot Heemkunde Vlaanderen en Het Verbond voor Heemkunde Vlaams-Brabant werd dan Heemkunde Vlaams-Brabant VZW. Deze overkoepeling is de basis van de samenwerking van de heemkringen in onze regio. Dat betekent ook heel wat uitwisseling van gegevens, foto’s en ideeën tussen de verschillende heemkringen . |
Heemkunde Vlaams-Brabant heeft de volgende doelstellingen:
|
1 |
de coördinatie van de heemkunde op provinciaal, regionaal, federaal en Europees vlak. De heemkringen van de 21ste eeuw zijn geen heemkringen meer van onder hun eigen kerktoren, maar wereldburgers, die degelijk samenwerken met andere kringen om hun eigen heem te promoten op alle niveaus. |
|
2 |
het organiseren van de jaarlijkse provinciale vergadering afwisselend bij één van de heemkringen. Heel wat thema’s kwamen aan bod: witloof, reuzen, bier en brouwerijen, geneeskunde, het landschap, archeologie, molens, heemkunde en onderwijs, industriële archeologie , adel in het dorp, leem en steenbakkerijen, het vervoer, de duivensport, orden en eretekens… Er volgt nog heel wat: levenskrans , voeding…Bij deze gelegenheid wordt de Prijs voor heemkunde Vlaams-Brabant uitgereikt , die ofwel naar een heemkundige ofwel naar een heemkring gaat. |
|
3
|
het organiseren van cursussen. Als koepelorganisatie streeft Heemkunde Vlaams-Brabant naar een professionalisering van de heemkringen door een tweejaarlijkse cursus ‘heemkundige in Vlaams-Brabant en in het Hoofdstedelijk Gewest’. Enkele items: sociaal-economische geschiedenis 19-20ste eeuw , een dorp in WO I, huizengeschiedenis, kloosters, kledij in Haspengouw en Hageland , onderwijs, kerkarchieven en schepenbankarchieven, sociale stratificatie. Ook praktische cursussen zoals lay-out worden georganiseerd. |
|
4
|
het uitwerken van projecten zoals de Romeinse wegen. Vier Romeinse (of middeleeuwse?) wegen werden onderzocht:Brussel-Leuven via Everberg (1993), Rumst-Taviet via Elewijt (1996), Sint-Truiden-Leuven-Aalst (1999) en Geraardsbergen-Tienen (2002). Dit gaat samen met een busuitstap met bezoeken en toneelvoorstellingen. In 2004 voorziet men de twee Van Beethovenuitstappen. |
|
5
|
de medewerking aan en het bezoeken van belangrijke tentoonstellingen |
|
6
|
het benadrukken van de zorg voor de archieven. De gemeentearchieven, de kerkarchieven , de archieven van de schuttersgilden en van het lokaal verenigingsleven zijn belangrijk voor de kennis van de eigen streek |
|
7
|
medewerking aan het nationaal tijdschrift ‘Ons Heem’. Heel wat Vlaams- Brabanders en Brusselaars leveren artikels voor dit gerenommeerd tijdschrift. |
|
8
|
het activeren van monumentendagen, erfgoedweekends, monumentenzorg en erfgoedhuizen of documentatiecentra. |
|
9
|
het adviseren van de provincie Vlaams-Brabant en van de Brusselse gemeenschapscommissie wat heemkundige onderwerpen betreft. Bij al wat heemkunde aangaat, is Heemkunde Vlaams-Brabant betrokken |
|